2023ko maiatzean zehar, Habitación espazioan, Materialak amatu proiektuaren (Uholdeak 2023) bidez ezagutu eta harreman estua izan dudan hamar emakumeren erretratuetan lan egin dut: Natalia Isla Sarratea, Txaro Fontalba, Marisa Mantxola, Amaia Gracia Azqueta, Beruta (Berta Osés), Zarys Falcon, Oihane Mcguinness Armendáriz, Helena Taberna, Oskia Ugarte eta ni neu, Angela Moreno.  

Erretratua nire lanean ohikoa bada ere, oraingoan tamaina handian lan egitea erabaki dut; euskarriaridagokionez,  Mujeres mal hechas (1988) izeneko nire lehenengo erakusketatik gordeta neukan paper berdina, denboraren joanaren ageriko arrastoekin; marrazteko, arkatza eta grafitoa, argazkietatik abiatuz. Begiradaren eta ilearen errepresentazioan egiten dut enfasia, elementu dinamizatzaileak direlako. Xehetasun gehiagorekin landuak daude, gutako bakoitzari izaera ematen diote, gure ezberdintasun eta berdintasunak aparte, gure sentsibilitate estetiko eta interes artistikoetatik abiatuta elkartu baikara. 

M gara. Hemen gaude, hor, gure aurrean, besteen aurrean. Indartsuak, ahaltsuak, leku bat ausardiaz hartzen. Gorputzak, aurpegiak, interpelatzen gaituzten begiradak. Haiek bertze bat dira. Begiratzen gaituen eta nor garen galdetzen digun bertze gorputz hori. Nire amak honako hau erran ohi zidan:  “Alaba, pixka bat apaintzen bazina, takoiak jartzen bazenitu eta daramatzazun ile horiek orrazten bazenitu, askoz hobe egongo zinateke, ederra zarelako”. 

Betidanik egin dut ihes girgilerietatik, makilajeetatik, arropa eta oinetako deserosoetatik. Ez zait aurpegia pintatzea gustatzen, ez azazkalak, ezta ilea tintatzea. Ura eta xaboia! Zimurrak, azaleko orbanak edo ile zuriak agertzen joan diren heinean, bizitzako bertze gauzak bezala onartzen joan naiz, nahiz eta ez gustatu. Norbaitek niregan dauden edertasuna eta dotorezia ez baditu ikusten, bere begiradak ez du nire gainazala zeharkatu.